लक्ष्यअनुसार राजस्व नउठ्दा बजेट संशोधन गर्दै धरान उपमहानगर, ५१ करोडको वैकल्पिक स्रोतबाट 'शून्य' असुली

धरान । धरान उपमहानगरपालिकाले लक्ष्यअनुसारको आन्तरिक आम्दानी हुन नसकेपछि चालु आर्थिक वर्ष २०८२/०८३ को बजेट तथा कार्यक्रम संशोधनको प्रस्ताव अघि सारेको छ । 

नगर सभाको १८औं अधिवेशनमा कार्यवाहक प्रमुख अईन्द्र विक्रम बेघाले बजेटको अर्धवार्षिक समीक्षा प्रस्तुत गर्दै आम्दानी र खर्चको सन्तुलन मिलाउन बजेट संशोधन अपरिहार्य भएको उल्लेख गरे । 

आम्दानीको निराशाजनक अवस्था

नगर सभामा प्रस्तुत तथ्याङ्कअनुसार चालु आर्थिक वर्षको चैत मसान्तसम्म (९ महिनामा) कुल अनुमानित बजेटको जम्मा ५०.६६ प्रतिशत मात्रै आम्दानी भएको छ । कुल २ अर्ब २० करोड ७४ लाख ५९ हजार रुपैयाँ आम्दानी गर्ने लक्ष्य राखिएकोमा हालसम्म १ अर्ब ११ करोड ८४ लाख ६५ हजार रुपैयाँ मात्र प्राप्त भएको छ ।

मुख्यगरी आन्तरिक आम्दानीको अवस्था निकै दयनीय देखिएको छ । सडक बोर्ड र गत वर्षको मौज्दात रकम हटाएर हेर्ने हो भने उपमहानगरको वास्तविक आन्तरिक आम्दानी जम्मा २४.२४ प्रतिशत मात्रै छ ।

५१ करोडको वैकल्पिक स्रोतबाट शून्य प्राप्ति

बजेटमा देखिएको घाटा पूर्ति गर्न उपमहानगरले बीपी कोइराला स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानबाट लिइने घरबहाल कर, मालपोत र नक्सापास दस्तुर लगायतका १८ वटा शीर्षकबाट ५१ करोड ५७ लाख ८९ हजार रुपैयाँ थप आम्दानी गर्ने लक्ष्य राखेको थियो । तर, चैत मसान्तसम्म ती वैकल्पिक स्रोतबाट एक रुपैयाँ पनि संकलन हुन सकेको छैन ।

"थप आयस्रोत परिचालन गरी प्राप्त गर्ने भनिएको ५१ करोडमध्ये हालसम्म कुनै पनि रकम प्राप्त हुन नसकेको तीतो यथार्थ छ, जसले गर्दा खर्च व्यवस्थापनमा गम्भीर समस्या सिर्जना गरेको छ," कार्यवाहक प्रमुख बेघाले प्रतिवेदनमा उल्लेख गरेका छन्  ।

खर्चको स्थिति र संशोधनको तयारी

आम्दानी घटेसँगै खर्चको क्षमतामा पनि संकुचन आएको छ । ९ महिनाको अवधिमा कुल व्यय अनुमानको जम्मा ३४.८६ प्रतिशत मात्रै खर्च हुन सकेको छ । जसमा:
चालु खर्च: ५३.५१ प्रतिशत (६० करोड १५ लाख)
पुँजीगत खर्च (विकास निर्माण): १३.२१ प्रतिशत (१३ करोड १ लाख)
वित्तीय व्यवस्था: ३६ प्रतिशत (३ करोड)
पुँजीगत खर्च कम हुनुमा बजेट स्वीकृतिमा भएको ढिलाइ, आन्दोलनको प्रभाव र आम निर्वाचनजस्ता कारणहरुलाई जिम्मेवार देखाइएको छ ।

आन्तरिक स्रोतबाट विनियोजित बजेट कार्यान्वयनको सम्भाव्यता न्यून देखिएपछि उपमहानगरले खर्चमा नियन्त्रण र राजस्व वृद्धिमा विशेष पहल गर्ने नीति लिएको कार्यवाहक प्रमुख बेघाले बताए । वडा समिति र विषयगत समितिहरुको सुझावका आधारमा केही कार्यक्रमहरु र स्रोतहरुमा संशोधन गर्न नगर सभामा प्रस्ताव पेश गरिएको छ ।