प्रधानमन्त्रीलाई हर्क साम्पाङको काव्यात्मक पत्र- भोको पेटले आदर्शको गीत गाउँदैन, नाङ्गो आङले राष्ट्रको इज्जत धान्दैन

 धरान । श्रम संस्कृति पार्टीका अध्यक्ष तथा प्रतिनिधि सभा सदस्य हर्कराज राई (साम्पाङ) ले शिक्षामा आमूल परिवर्तनको माग गर्दै प्रधानमन्त्रीलाई काव्यात्मक पत्र लेखेका छन् ।

 औपचारिक पत्रमा समेत बोलीचालीका भाषा प्रयोग गरेर सर्वसाधारणको ध्यान खिचेका साम्पाङले प्रधानमन्त्रीलाई काव्यात्मक पत्र लेखेका हुन् । उनले भनेका छन्- 'भोको पेटले आदर्शको गीत गाउँदैन, नाङ्गो आङले राष्ट्रको इज्जत धान्दैन ।'

साम्पाङले शिक्षा प्रणालीमा तात्त्विक परिवर्तनको माग गर्दै प्रधानमन्त्रीलाई एक काव्यात्मक र सुझावमूलक पत्र लेखेका छन् । वर्तमान शिक्षा प्रणालीले उत्पादन र श्रमलाई जोड्न नसकेको उल्लेख गर्दै उनले 'काम लाग्ने शिक्षा'को अवधारणा अघि सारेका छन् ।

शिक्षा र गरिबीको सम्बन्ध

प्रधानमन्त्रीलाई सम्बोधन गरिएको पत्रमा साम्पाङले नेपालको वर्तमान शिक्षा प्रणाली र बेरोजगारीको अवस्थाप्रति गम्भीर चिन्ता व्यक्त गरेका छन्  । उनले लेखेका छन्, 'भोको पेटले आदर्शको गीत गाउँदैन र नाङ्गो आङले राष्ट्रको इज्जत धान्दैन ।'

 विवशताका कारण नेपाली युवाहरू अनैतिक क्रियाकलाप र आपराधिक गतिविधिमा संलग्न हुनुपरेको उल्लेख गर्दै उनले यसको मुख्य जड उत्पादनमुखी शिक्षाको अभाव भएको तर्क गरेका छन् ।

'किताबको भारी' होइन, 'सीपको बारी'

सांसद साम्पाङले विद्यार्थीलाई किताबको भारी बोकाउने कार्यलाई 'अपराध'को संज्ञा दिएका छन्  । उनले विद्यार्थीलाई सैद्धान्तिक ज्ञानमा मात्र सीमित नराखी व्यवहारिक र उत्पादनमूलक कार्यमा सहभागी गराउनुपर्नेमा जोड दिएका छन् । 

साम्पाङले पत्रमा लेखेका छन्- अङ्क भारको नयाँ व्यवस्था: टमाटर फलाउन सक्ने विद्यार्थीलाई १० अङ्क, फूल फुलाउन सके अर्को १० अङ्क दिने व्यवस्था गर्नुपर्ने ।

उत्पादनमा आधारित मूल्यांकन: धान, मकै, कोदो, गहुँ जस्ता अन्न र तरकारी उब्जाउन सक्ने विद्यार्थीलाई प्रत्यक्ष अङ्क दिएर प्रोत्साहित गर्नुपर्ने ।

हप्ताको कार्यतालिका: हप्तामा ३ दिन मात्र किताबी अध्ययन र बाँकी ४ दिन श्रम, श्रमदान, कृषि, खेलकुद, संगीत, सिर्जना र आविष्कारमा विद्यार्थीलाई लगाउनुपर्ने ।

डिग्रीको सर्टिफिकेट सिरानी हालेर विदेश जाने जनशक्ति उत्पादन गर्ने शिक्षाले देश नबन्ने साम्पाङको ठम्याइ छ । 

'नेपालकै माटोमा उत्पादन गरेर, कच्चा पदार्थलाई प्रशोधन गरी जीवन निर्वाह गर्ने र निर्यातमुखी अर्थतन्त्र बनाउने लक्ष्य राख्नुपर्छ,' पत्रमा भनिएको छ ।

श्रम र श्रमिकलाई अपमान गर्ने मानसिकता शिक्षाले नै परिवर्तन गर्नुपर्ने भन्दै साम्पाङले आदर्शभन्दा व्यवहारिक उन्नतितर्फ मुलुक लाग्नुपर्ने सुझाव दिएका छन्  । पत्रको अन्त्यमा उनले वैदेशिक ऋणको भारले थिचिनुभन्दा बेलैमा उत्पादन र विकासमा नलागे भावी पुस्ताले दुःख पाउने चेतावनी समेत दिएका छन् ।