२०८२ सालमा प्रेस स्वतन्त्रता उल्लंघनका १२० घटना : बागमती बढी, कोशीमा कति ?

धरान । वि.सं. २०८२ सालमा नेपालमा प्रेस स्वतन्त्रता उल्लंघनका कुल १ सय २० वटा घटना भएको तथ्य सार्वजनिक भएको छ । 

प्रेस काउन्सिल नेपालले आफ्नो नियमित स्वअनुगमन र प्राप्त निवेदनका आधारमा तयार पारेको वार्षिक प्रतिवेदन अनुसार २०८२ वैशाख १ गतेदेखि चैत मसान्तसम्मको अवधिमा उक्त संख्यामा घटनाहरू फेला परेका हुन् ।

काउन्सिलका अनुसार यी घटनाहरूमध्ये सबैभन्दा धेरै धम्कीका ३५ वटा घटना छन् । त्यसैगरी आक्रमणका २४, दुर्व्यवहारका १६, पेशागत असुरक्षाका १५, कब्जा वा अवरोधका ९ र गिरफ्तारीका ६ वटा घटना अभिलेखीकरण भएका छन् । 

प्रतिवेदनले ३ वटा नीतिगत बन्देज, एउटा शङ्कास्पद मृत्यु र अन्य एउटा विविध प्रकृतिको घटना भएको उल्लेख गरेको छ ।

प्रादेशिक वितरणका आधारमा हेर्दा बागमती प्रदेश प्रेस स्वतन्त्रता उल्लंघनका दृष्टिकोणले सबैभन्दा बढी प्रभावित देखिएको छ, जहाँ कुल ५७ वटा घटना घटेका छन् । यसैगरी मधेश प्रदेशमा २७, कोशीमा १०, सुदूरपश्चिममा ९, लुम्बिनीमा ८ र गण्डकी प्रदेशमा ६ वटा घटना भएका छन् । कर्णाली प्रदेशमा भने सबैभन्दा कम अर्थात् ३ वटा मात्र घटना भएको तथ्याङ्कले देखाएको छ ।

लैङ्गिक आधारमा विश्लेषण गर्दा यस अवधिमा कुल १ सय ६७ जना पत्रकारहरू पीडित भएका छन्, जसमा १ सय ५७ जना पुरुष र १० जना महिला रहेका छन् । 

एउटै घटनामा एकभन्दा बढी व्यक्ति पीडित हुने भएकाले घटनाको संख्याभन्दा पीडितको संख्या धेरै देखिएको काउन्सिलले स्पष्ट पारेको छ ।

प्रेस स्वतन्त्रताको रक्षा गर्ने आफ्नो मुख्य दायित्व भए पनि यसको दुरुपयोगका घटनाप्रति पनि काउन्सिल उत्तिकै संवेदनशील देखिएको उल्लेख छ । 

सोही अवधिमा प्रेस स्वतन्त्रता दुरुपयोगका १० वटा घटनाहरू भएका छन्, जसमा बागमती प्रदेशमा ५, मधेशमा ४ र कर्णालीमा एउटा घटना फेला परेको छ । प्रेस काउन्सिल नेपालले प्रेस स्वतन्त्रताको रक्षाका साथै यसको दुरुपयोग रोक्न आफू सदैव सक्रिय रहेको प्रतिबद्धता समेत व्यक्त गरेको छ ।